Spośród znanych systemów klasyfikacji materiałów wybuchowych, klasyfikacja dla celów transportu posiada największe znaczenie praktyczne i jest wykorzystywana powszechnie w międzynarodowych i krajowych przepisach jako punkt wyjścia dla regulacji prawnych dotyczących m.in. magazynowania materiałów wybuchowych, przepisów dotyczących ochrony środowiska, bezpieczeństwa produkcji i stosowania itp.

Znajomość podstaw międzynarodowej klasyfikacji materiałów wybuchowych jest kluczowa dla oceny stopnia zagrożeń z tytułu transportu, magazynowania i używania WPW.

Klasyfikacja materiałów wybuchowych dla celów transportowych stanowi element międzynarodowej klasyfikacji towarów niebezpiecznych. Stosownie do tej klasyfikacji materiały wybuchowe, w tym WPW znajdują się w klasie 1 towarów niebezpiecznych.

Do klasy 1 towarów niebezpiecznych zalicza się materiały i przedmioty wybuchowe, w tym:

MATERIAŁY WYBUCHOWE: materiały stałe lub ciekłe (lub mieszaniny materiałów) mogące wydzielać w wyniku reakcji chemicznej gazy o takiej temperaturze i ciśnieniu i z taką szybkością, że mogą powodować zniszczenia w otaczającym środowisku.

MATERIAŁY PIROTECHNICZNE: materiały lub mieszaniny materiałów przewidziane do wytwarzania efektów cieplnych, świetlnych, dźwiękowych, gazu lub dymu lub kombinacji tych efektów w wyniku bezdetonacyjnej, samopodtrzymującej się egzotermicznej reakcji chemicznej;

PRZEDMIOTY WYBUCHOWE: przedmioty zawierające jeden lub więcej materiałów wybuchowych i materiały pirotechniczne;

MATERIAŁY I PRZEDMIOTY NIE WYMIENIONE POWYŻEJ: które wytwarza się w celu uzyskania efektów praktycznych, sposobami wybuchowymi lub pirotechnicznymi.

W klasie 1 wyróżnia się następujące podklasy materiałów wybuchowych:
I.I Materiały i przedmioty, które stwarzają zagrożenie wybuchem masowym (wybuch masowy jest to taki wybuch, który obejmuje natychmiast praktycznie cały ładunek).
I.2 Materiały i przedmioty, które stwarzają zagrożenie rozrzutem, ale nie wybuchem masowym.
I.3 Materiały i przedmioty stwarzające zagrożenie pożarem i małe zagrożenie wybuchem lub rozrzutem lub oba te zagrożenia, ale które nie stwarzają zagrożenia wybuchem masowym:

a) przy spalaniu których wydziela się znaczne ciepło promieniowania; lub
b) które zapalają się jeden od drugiego i wywołują mały wybuch lub rozrzut lub oba te efekty razem.

I.4 Materiały i przedmioty, które stwarzają tylko małe zagrożenie w przypadku zapalenia lub zainicjowania podczas przewozu. Oddziaływania ograniczają się w znacznym stopniu do sztuki przesyłki i nie prowadzą do rozrzutu elementów o znacznych rozmiarach lub zasięgu. Zewnętrzny pożar nie powinien wywoływać natychmiastowego wybuchu całej zawartości sztuki przesyłki.

I.5 Materiały bardzo mało wrażliwe stwarzające zagrożenie wybuchem masowym, które są na tyle niewrażliwe, że istnieje małe prawdopodobieństwo ich zainicjowania lub przejścia od palenia do detonacji w normalnych warunkach przewozu. Minimalnym wymogiem dla tych materiałów jest, aby nie wybuchały podczas próby na zewnętrzne oddziaływanie ognia.

I.6 Przedmioty skrajnie niewrażliwe, które nie stwarzają zagrożenia wybuchem masowym. Przedmioty te zawierają tylko skrajnie niewrażliwe materiały i przedstawiają znikome prawdopodobieństwo przypadkowej inicjacji lub rozprzestrzenienia się. (Zagrożenie ze strony przedmiotów zaklasyfikowanych do podklasy I.6 ograniczone jest do wybuchu pojedynczego przedmiotu).

Z uwagi na możliwość przewożenia razem lub osobno, rozróżnia się tzw. grupy zgodności:
A. Materiał wybuchowy inicjujący.
B. Przedmiot zawierający materiał wybuchowy inicjujący i nie mający dwóch lub więcej skutecznych urządzeń zabezpieczających. Niektóre przedmioty, takie jak zapalniki typu kapsułkowego, zestawy zapalnikowe do prac wybuchowych i spłonki, nawet jeżeli nie zawierają materiałów wybuchowych inicjujących.
C. Materiał wybuchowy miotający lub inny deflagrujący materiał wybuchowy lub przedmiot zawierający taki materiał wybuchowy.
D. Wtórnie detonujący materiał wybuchowy lub proch czarny lub przedmiot zawierający wtórnie detonujący materiał wybuchowy, w każdym przypadku bez środków inicjujących i bez ładunku miotającego, lub przedmiot zawierający materiał wybuchowy inicjujący i mający dwa lub więcej skuteczne urządzenia zabezpieczające.
E. Przedmiot zawierający wtórnie detonujący materiał wybuchowy, bez środka inicjującego, z ładunkiem miotającym (z wykluczeniem ładunku zawierającego materiał ciekły łatwo zapalny lub żel lub ciecze samozapalne). F. Przedmiot zawierający wtórnie detonujący materiał wybuchowy z własnym środkiem inicjującym, z ładunkiem miotającym (z wykluczeniem ładunku zawierającego materiał ciekły łatwo zapalny lub żel lub ciecze samozapalne) lub bez ładunku miotającego.
G. Materiał pirotechniczny lub przedmiot zawierający materiał pirotechniczny, lub przedmiot zawierający zarówno materiał wybuchowy, jak i materiał oświetlający, zapalający, łzawiący lub dymotwórczy (z wykluczeniem przedmiotów aktywowanych wodą lub przedmiotów zawierających biały fosfor, fosforki, materiał piroforyczny, materiał ciekły łatwo zapalny lub żel lub ciecze samozapalne).
H. Przedmiot zawierający materiał wybuchowy i biały fosfor.
I. Przedmiot zawierający materiał wybuchowy i materiał ciekły łatwo zapalny lub żel.
J. Przedmiot zawierający materiał wybuchowy i trujący środek chemiczny.
K. Materiał wybuchowy lub przedmiot zawierający materiał wybuchowy, przedstawiający sobą szczególne zagrożenie (np. z powodu swojej podatności na aktywację wodą lub obecności cieczy samozapalnych, fosforków lub materiałów piroforycznych) wymagają oddzielenia każdego typu.
L. Przedmioty zawierające jedynie materiały wybuchowe skrajnie niewrażliwe.
M. Materiał lub przedmiot tak zapakowany lub zbudowany, aby jakiekolwiek niebezpieczne następstwa przypadkowego zadziałania ograniczyć do przestrzeni wewnętrznej sztuki przesyłki, pod warunkiem, że ogień nie zniszczy sztuki przesyłki i w związku z tym następstwa wybuchu lub rozrzutu będą ograniczone do takiego stopnia, że nie będą w sposób istotny utrudniać lub ograniczać gaszenia ognia lub stosowania innych działań ratunkowych w najbliższym sąsiedztwie sztuki przesyłki.

Przepisy Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r.( Dz.U. z 2002 r. Nr 194, poz. 1629) nakładają obowiązek klasyfikacji materiałów wybuchowych. W zakresie tym obowiązują następujące zasady:

1. Materiał lub przedmiot mający lub podejrzany o właściwości wybuchowe, powinien być zaklasyfikowany do klasy I zgodnie z metodami badań, procedurami i kryteriami opisanymi w części 1, „Podręcznika badań i kryteriów”.
2. Materiał lub przedmiot zaklasyfikowany do klasy 1 może być dopuszczony do przewozu tylko wówczas, gdy została mu przypisana nazwa lub pozycja i.n.o. wymieniona w tabeli A w dziale 3.2 i spełnia kryteria zawarte w „Podręczniku badań i kryteriów”.
3. Materiały lub przedmioty klasy I powinny być przypisane do numeru UN i nazwy lub pozycji i.n.o. wymienionych w tabeli A w dziale 3.2. Interpretacja nazw materiałów i przedmiotów w tabeli A w dziale 3.2, powinna bazować na glosariuszu 2.2.1.1.7.
4. Próbki nowych lub istniejących materiałów i przedmiotów wybuchowych przewożone do następujących celów: badanie, klasyfikacja, poszukiwania i rozwój, kontrola jakości, lub jako próbki handlowe inne niż materiały wybuchowe inicjujące, powinny być zaklasyfikowane do określenia UN 0190 MATERIAŁ WYBUCHOWY, PROBKA.
5. Zaklasyfikowanie materiałów i przedmiotów wybuchowych niewymienionych z nazwy w tabeli A w dziale 3.2 do określenia i.n.o. w klasie 1 lub LIN 0190 PROBKI, WYBUCHOWE, jak również zaklasyfikowanie niektórych materiałów, których przewóz wymaga specjalnej autoryzacji przez właściwą władzę, zgodnie z przepisami specjalnymi cytowanymi w kolumnie (6) tabeli A w dziale 3.2, powinno być dokonane przez właściwą władzę kraju pochodzenia. Właściwa władza powinna również wydać pisemne zezwolenie określające warunki przewozu tych materiałów i przedmiotów. Jeżeli kraj pochodzenia nie jest stroną ADR, to klasyfikacja i warunki przewozu powinny być potwierdzone przez właściwą władzę pierwszego kraju ADR, do którego dotrze ładunek. Do dokonywania klasyfikacji transportowej materiałów wybuchowych w Polsce są upoważnione następujące instytuty:

Instytut Przemysłu Organicznego w Warszawie,
Wojskowy Instytut Techniczny Uzbrojenia w Zielonce,
Instytut Mechaniki Precyzyjnej w Warszawie,
Wojskowy Instytut Techniki Inżynieryjnej,
Instytut Techniczny Wojsk Lotniczych,
Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie.
Zakres upoważnień dla w/w instytutów określają odnośne Zarządzenia Ministra właściwego do spraw gospodarki.

6. W załączniku A do umowy ADR ujęto przepisy szczególne dotyczące WPW. W szczególności przepis 645 głosi:

„Kod klasyfikacyjny ogni sztucznych podany w kolumnie (5) wykazu towarów powinien być użyty jedynie za zgodą właściwej władzy Państwa – Strony Umowy ADR, wydaną przed przewozem”. Oznacza to w praktyce obowiązek urzędowego zweryfikowania klasyfikacji ogni sztucznych przed dokonaniem ich przewozu, co powinno być potwierdzone przez nadawcę w dokumencie przewozowym zapisem „Klasyfikacja uznana przez właściwą władzę…” (W miejscu kropek podaje się nazwę Państwa – Strony Umowy ADR, które dokonało weryfikacji).

Tryb weryfikacji kodów klasyfikacyjnych dla WPW został określony zarządzeniem Nr I Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 lutego 2003r „Procedura administracyjna nadawania i rejestracji kodu klasyfikacyjnego ADR dla ogni sztucznych”. Z uwagi na rangę zagadnienia oraz liczne zaniedbania w zakresie klasyfikacji transportowej WPW, należy zwrócić uwagę na obowiązek posiadania przez przedsiębiorcę kopii certyfikatów klasyfikacyjnych tych wyrobów, ponieważ tylko wyroby posiadające te certyfikaty są dopuszczone do przechowywania w obiektach magazynowych.